de voorzitter

De Voorzitter gaat de dialoog aan. Het gedacht van Herwig Jorissen.

 

In gesprek met... Herwig Jorissen

We staan aan de vooravond van het derde statutair congres van ABVV-Metaal. Het zal mijn laatste congres als voorzitter van ABVV-Metaal zijn. Het congres wordt dus een beetje mijn verleden. Maar zoals dat gaat, de wereld draait door, en dus kijken we met het Congres vooruit naar de toekomst.


Een van de thema’s van het congres is Industrie 4.0: de robotisering, automatisering, digitalisering van de economie. Met de regelmaat van de klok worden cijfers de wereld in gesmeten over massaal veel jobs die verdwijnen, het doembeeld van de machine die de mens vervangt of aan de rozengeur en maneschijn aan de andere kant met nieuwe jobs die als manna uit de hemel komen vallen.

De meest geciteerde studies zijn een Oxford-studie die stelt dat 47 % van de jobs in de komende decennia zullen geautomatiseerd worden; de OESO die sprak over 9 % van de jobs die automatiseerbaar zijn en McKinsey die het had over 400 tot 800 miljoen jobs die kunnen geautomatiseerd worden.

MIT Technology Review heeft alle studies die gepubliceerd werden over jobs die verdwijnen of bijkomen door automatisering, robotisering en artificiële intelligentie bijgehouden. Wat bleek? Voorspellingen gingen van optimistisch tot desastreus, weken tientallen miljoenen jobs van elkaar af, zelfs als het ging over een zelfde tijdsframe. Kort samengevat: de resem experten economie en technologie komen op geen enkele manier overeen. Niemand weet hoeveel jobs er nu wel of niet verloren zullen gaan. Dat lijkt de enige voorspelling met een zekere grond van waarheid.

Dat wil niet zeggen dat we nu gerust kunnen achterover leunen. Als 94 % van de Amerikaanse werknemers denkt dat het onwaarschijnlijk is dat ze hun job zullen verliezen door robotisering, dan is dat evenmin waar. Want jobs zullen verdwijnen door automatisering, en taken zullen veranderen door diezelfde robotisering waardoor jobs zullen veranderen… De vraag is alleen wat we daarmee doen? Hoe bereiden we onze samenleving voor op die verandering, hoe zorgen we ervoor dat onze toekomstige – maar vooral ook  huidige - werknemers de nodige competenties hebben om weerbaar te zijn. Want het is niet de technologische evolutie, het zijn business-modellen die jobs vernietigen.

Om Industrie 4.0 sociaal te krijgen is er sociaal overleg nodig. Niet minder, maar meer dan ooit. Niet minder, maar meer onderhandelen. Ook al is de metaal de meest strijdbare sector, nergens is er meer geïnvesteerd in overleg dan in onze sectoren. We hebben in onze bedrijven dikwijls zware klappen gekregen, sectoraal bestond steeds de overtuiging en de wil om door gedegen en gedragen overleg tussen werknemers en werkgevers tot win-winsituaties te komen. Zal dat overleg er morgen hetzelfde uitzien? Wellicht niet.

Maar, laat dat mijn laatste boodschap zijn, we moeten voortbouwen op de sterkste aspecten van het overleg zoals dat bestaat in de metaal, en zoeken hoe we het overleg op maat van onze nieuwe industrie vorm kunnen geven. Niet om de werknemers te kortwieken, maar net om ze ook morgen een sterke stem te geven. Zonder maakt de nieuwe industrie geen schijn van kans. Want het sociaal overleg moet niet gedigitaliseerd worden, de digitalisering moet gesocialiseerd worden.

Herwig Jorissen
Voorzitter